Uitgangspunten van de berekening
We rekenen met een installatie die representatief is voor een gemiddelde tussenwoning in Nederland:
- Aantal panelen: 12 stuks, monocrystallijn (N-type TOPCon), 450 Wp per paneel
- Totaal vermogen: 5,4 kWp (kilowatt-piek)
- Orientatie: op het zuiden (azimut 180°)
- Hellingshoek: 35°
- Locatie: Midden-Nederland (De Bilt als referentie)
- Schaduw: geen noemenswaardige schaduw
- Systeemrendement: 85% (verlies door omvormer, bedrading, temperatuur, vervuiling)
- Specifieke opbrengst: circa 950 kWh/kWp/jaar (KNMI zondata, gemiddelde over 2020-2025)
De totale jaaropbrengst komt daarmee op 5,4 kWp x 950 kWh/kWp = circa 5.130 kWh per jaar. In een goed zonnejaar (zoals 2022) kan dit oplopen tot 5.400 kWh; in een slecht jaar (bewolkt) kan het dalen naar 4.800 kWh.
Maandelijkse productie: kWh per maand
De productie van zonnepanelen varieert sterk per seizoen. In de zomermaanden produceren de panelen tot vijf keer zoveel als in december. Hieronder de verwachte maandelijkse opbrengst voor ons voorbeeld:
| Maand | Zonuren (gem.) | Opbrengst (kWh) | % van jaartotaal |
|---|---|---|---|
| Januari | 62 | 172 | 3,3% |
| Februari | 86 | 241 | 4,7% |
| Maart | 128 | 402 | 7,8% |
| April | 176 | 563 | 11,0% |
| Mei | 207 | 686 | 13,4% |
| Juni | 198 | 675 | 13,2% |
| Juli | 206 | 686 | 13,4% |
| Augustus | 187 | 600 | 11,7% |
| September | 138 | 440 | 8,6% |
| Oktober | 103 | 332 | 6,5% |
| November | 63 | 188 | 3,7% |
| December | 48 | 145 | 2,8% |
| Totaal | 1.602 | 5.130 | 100% |
Bronnen: KNMI gemiddelde zonuren 2020-2025, De Bilt. Productiecijfers berekend met PVGIS (EU Joint Research Centre) voor Midden-Nederland, 5,4 kWp, zuid-orientatie, 35° helling.
Wat opvalt: mei, juni en juli zijn bijna gelijkwaardig qua opbrengst. Dit komt doordat juni weliswaar de langste dagen heeft, maar de temperatuur in juli hoger is, waardoor het rendement van de panelen licht daalt (zonnepanelen presteren beter bij lagere temperaturen). De wintermaanden november tot en met januari leveren samen slechts 10% van de jaarproductie.
Opbrengst in euro's: de salderingsberekening
De financiele opbrengst hangt af van twee factoren: hoeveel stroom u direct zelf verbruikt en hoeveel u teruglevert aan het net.
Verbruiksprofiel
Een gemiddeld huishouden (3.500 kWh/jaar) verbruikt overdag circa 30% van de zonnestroom direct. De overige 70% wordt teruggeleverd aan het net. Dit geeft de volgende verdeling:
- Eigen verbruik direct: 5.130 x 30% = 1.539 kWh
- Teruglevering aan net: 5.130 x 70% = 3.591 kWh
Waarde van eigen verbruik
Stroom die u direct verbruikt van uw panelen hoeft u niet in te kopen van uw leverancier. De besparing is gelijk aan het volledige leveringstarief. In 2026 is dat gemiddeld € 0,32 per kWh (inclusief energiebelasting, ODE en BTW, bron: ACM Energiewijzer april 2026).
Waarde eigen verbruik: 1.539 x € 0,32 = € 492 per jaar.
Waarde van teruglevering: regime t/m 2026 en vanaf 2027
De salderingsregeling stopt op 1 januari 2027 — abrupt, niet geleidelijk. De Wet beëindiging salderingsregeling (36.611) is door de Eerste Kamer aangenomen op 17 december 2024. Tot en met 31 december 2026 mag u nog 100% salderen; vanaf 1 januari 2027 vervalt saldering volledig en krijgt u alleen nog een terugleververgoeding van uw energieleverancier (wettelijk minimum: 50% van het leveringstarief excl. belastingen, tot 2030).
| Periode | Saldering | Effectief tarief teruglevering* |
|---|---|---|
| t/m 31 december 2026 | 100% | € 0,32/kWh (volledige saldering) |
| vanaf 1 januari 2027 | 0% (vervallen) | circa € 0,09/kWh (terugleververgoeding, min. 50% leveringstarief excl. belastingen) |
* Saldering t/m 2026: teruggeleverde kWh wordt 1-op-1 weggestreept tegen verbruikte kWh tegen het volledige leveringstarief. Vanaf 2027: terugleververgoeding bepaald door uw energieleverancier, met wettelijk minimum 50% van het leveringstarief (excl. belastingen) tot 2030. Bron: Rijksoverheid, Wet beëindiging salderingsregeling (36.611).
In 2026 is de berekening voor teruggeleverde stroom eenvoudig:
- Volledig gesaldeerd: 3.591 x € 0,32 = € 1.149
Totale opbrengst in 2026
Eigen verbruik (€ 492) + teruglevering (€ 1.149) = € 1.641 per jaar.
Terugverdientijd berekenen
De investering voor 12 panelen (5,4 kWp) inclusief omvormer, montage en aanmelding bedraagt in 2026 circa € 5.800 (inclusief 0% BTW). De BTW-vrijstelling voor zonnepanelen op woningen geldt in 2026 nog steeds (bron: Belastingdienst).
Best case: terugverdientijd in 2026 (100% saldering)
Bij een opbrengst van € 1.641 in het eerste jaar: € 5.800 / € 1.641 = 3,5 jaar.
Realistische berekening: 10 jaar met overgang naar 2027-regime
Vanaf 1 januari 2027 vervalt saldering en valt u terug op de terugleververgoeding. De jaaropbrengst daalt vanaf dat moment substantieel — eigen verbruik (€ 492) blijft, teruglevering (3.591 kWh x € 0,09) wordt € 323. Een realistisch 10-jaarsoverzicht:
| Jaar | Regime | Opbrengst eigen verbruik | Opbrengst teruglevering | Totaal | Cumulatief |
|---|---|---|---|---|---|
| 2026 | 100% saldering | € 492 | € 1.149 | € 1.641 | € 1.641 |
| 2027 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 2.456 |
| 2028 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 3.271 |
| 2029 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 4.086 |
| 2030 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 4.901 |
| 2031 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 5.716 |
| 2032 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 6.531 |
| 2033 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 7.346 |
| 2034 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 8.161 |
| 2035 | 0% saldering | € 492 | € 323 | € 815 | € 8.976 |
De investering van € 5.800 is met dit conservatieve scenario terugverdiend in 2031, dus na circa 6 jaar. Na 10 jaar heeft u netto € 8.976 - € 5.800 = € 3.176 verdiend. Over de volledige levensduur van 25 jaar (met lichte degradatie van ~0,4% per jaar) levert de installatie naar schatting € 16.000 tot € 18.000 op. Door het eigen verbruik te verhogen (thuisbatterij, slim laden van EV, warmtepomp) kunt u vanaf 2027 de jaarlijkse opbrengst aanzienlijk boven € 815 brengen.
Impact van orientatie
Niet elk dak wijst naar het zuiden. De orientatie heeft een significant effect op de jaaropbrengst:
| Orientatie | Relatieve opbrengst | kWh/jaar (5,4 kWp) | Verschil vs. zuid |
|---|---|---|---|
| Zuid (180°) | 100% | 5.130 | — |
| Zuidwest / Zuidoost | 95% | 4.874 | -256 kWh |
| Oost-West (split) | 85% | 4.361 | -769 kWh |
| West of Oost (enkel) | 80% | 4.104 | -1.026 kWh |
| Noord | 55-60% | 2.822-3.078 | -2.052 tot -2.308 kWh |
Bron: PVGIS simulatie, 35° helling, Midden-Nederland.
Een oost-west opstelling levert dus circa 15% minder op dan zuid, maar heeft een voordeel: de productie is gelijkmatiger verdeeld over de dag (ochtend via oost, middag via west), waardoor u meer stroom direct verbruikt. Dit kan het verschil in kWh gedeeltelijk compenseren in euro's.
Impact van schaduw
Schaduw is de grootste vijand van zonnepanelen. Zelfs gedeeltelijke schaduw op een paneel kan bij een string-omvormer de productie van de hele reeks verlagen. Veelvoorkomende schaduwbronnen:
- Bomen: kunnen seizoensgebonden zijn (bladverliezend vs. groenblijvend)
- Schoorstenen en dakkapellen: vaste schaduw, voorspelbaar
- Naburige gebouwen: vooral problematisch in de wintermaanden bij lage zonnestand
- Antennes en satelietschotels: vaak over het hoofd gezien
Oplossingen: micro-omvormers of power optimizers (meerkosten circa € 30-50 per paneel) beperken het schaduweffect tot het individuele paneel. Bij meer dan 15% schaduw op uw dak zijn micro-omvormers vrijwel altijd rendabel.
Wanneer een thuisbatterij toevoegen?
Vanaf 1 januari 2027 vervalt saldering volledig en levert teruggeleverde stroom u nog circa € 0,09/kWh op (wettelijk minimum: 50% van het leveringstarief excl. belastingen) terwijl zelf verbruikte stroom u € 0,32/kWh bespaart. Een thuisbatterij slaat overtollige zonnestroom op voor gebruik in de avonduren, waardoor u na 2027 substantieel meer rendement uit dezelfde panelen haalt.
Een thuisbatterij van 5 kWh kost in 2026 circa € 3.500 tot € 5.000. Het effect: uw eigen verbruik stijgt van 30% naar circa 60-70%, waardoor de teruglevering daalt en de gemiddelde waarde per kWh stijgt. Vanaf 2028-2029 wordt een thuisbatterij financieel steeds interessanter. Lees onze thuisbatterij-vergelijking voor een gedetailleerde analyse.
Overweegt u zonnepanelen en wilt u weten of u in aanmerking komt voor subsidie op aanvullende maatregelen? Bekijk ons artikel over de ISDE subsidie 2026.
Conclusie: zonnepanelen blijven een topinvestering
12 zonnepanelen leveren in 2026 circa € 1.641 op in het eerste jaar (100% saldering). Vanaf 2027 wordt saldering vervangen door een terugleververgoeding van minimaal 50% van het leveringstarief, waardoor de jaaropbrengst zonder eigen-verbruik-optimalisatie zakt naar circa € 815. Reken voor de hele levensduur op een netto opbrengst van € 16.000 tot € 18.000.
De combinatie met een thuisbatterij, warmtepomp of elektrische auto maakt zonnepanelen na 2027 substantieel rendabeler. Hoe meer stroom u zelf verbruikt, hoe minder de teruglever-vergoeding ertoe doet.
ParaatEnergie ontvangt mogelijk een vergoeding bij aanvragen via partners. Dit beinvloedt onze analyses niet.
